Śladem Wody to popularnonaukowy projekt o wodzie, rzekach, retencji i przyrodzie związanej z ekosystemami wodnymi.
Powstał z potrzeby pokazania, że woda nie jest tylko tłem krajobrazu. To żywy układ procesów, organizmów i zależności. W rzece znaczenie ma nie tylko sama woda, ale również nurt, dno, żwir, roślinność, brzegi, dopływy, mokradła, sezonowe wezbrania i organizmy, które żyją często poza zasięgiem wzroku.
W projekcie pokazuję wodę z perspektywy terenowej: nad rzeką, przy zbiorniku, w strumieniu, na mokradle, przy barierze, przepławce, tarlisku albo w miejscu, gdzie woda zniknęła z krajobrazu.
Celem projektu jest tłumaczenie tematów związanych z wodą w sposób przystępny, ale oparty na wiedzy. Bez straszenia, bez przesady i bez uproszczeń, które fałszują rzeczywistość.
Główne tematy
Rzeki i ich procesy
Rzeki zmieniają się w czasie. Przenoszą wodę, osady i materię organiczną. Tworzą bystrza, plosa, zakola, podcięcia brzegowe, łachy i miejsca ważne dla wielu gatunków. W projekcie pokazuję, dlaczego naturalna zmienność rzek jest wartością, a nie problemem.
Życie pod wodą
Pod powierzchnią wody funkcjonuje złożony świat organizmów. Ryby, larwy owadów, mięczaki, skorupiaki, rośliny wodne i mikroorganizmy tworzą sieć zależności, której często nie dostrzegamy z brzegu.
Retencja i krajobraz
Woda powinna zostawać w krajobrazie dłużej. Retencja to nie tylko duże zbiorniki, ale również mokradła, gleba, roślinność, stawy, doliny rzeczne, rowy, ogrody deszczowe i niebiesko-zielona infrastruktura.
Człowiek i woda
To, jak zagospodarowujemy przestrzeń, wpływa na rzeki, suszę, podtopienia, jakość wody i stan przyrody. Śladem Wody pokazuje te zależności na prostych, terenowych przykładach.
Dla kogo jest Śladem Wody?
Projekt jest kierowany do osób, które chcą lepiej rozumieć wodę wokół siebie: rzekę za domem, mały strumień w lesie, zbiornik w mieście, mokrą łąkę, wysychający rów albo organizmy ukryte pod powierzchnią.
Śladem Wody jest dla:
- osób ciekawych przyrody;
- uczniów i nauczycieli;
- wędkarzy;
- lokalnych społeczników;
- samorządowców;
- osób zainteresowanych retencją, suszą i rzekami;
- wszystkich, którzy chcą patrzeć na wodę uważniej.
Kto prowadzi projekt?
Projekt prowadzi Michał Bień — ichtiolog, specjalista w zakresie ekosystemów wodnych, hydrologii, renaturyzacji rzek, monitoringu przyrodniczego i edukacji terenowej.
Na co dzień pracuje na styku nauki, praktyki terenowej, administracji i ochrony przyrody. W projekcie Śladem Wody wykorzystuje tę wiedzę, żeby tłumaczyć tematy wodne w sposób przystępny i zrozumiały.